Σύλλογος Φίλων Λογισμικού Ανοικτού Κώδικα

Σε ένα εστιατόριο στη Νέα Υόρκη δύο άντρες γευμάτιζαν μαζί και συζητούσαν τα επόμενα βήματα της μικρής τους επανάστασης. Ένας από αυτούς, ο Eben Moglen, εν συντομία αναρωτήθηκε πως φαίνονταν στα μάτια των περαστικών. "Ήμασταν εκεί, αυτοί οι δύο αναρχικοί με μικρή γενειάδα, συνωμοτώντας και σχεδιάζοντας τα επόμενα βήματα. Αν κάποιος άκουγε κατά τύχη τη συζήτησή μας θα νόμιζε ότι ήμασταν τρελοί, αλλά εγώ ήξερα: ήξερα ότι η επανάσταση βρισκόταν ακριβώς εκεί, σε εκείνο το τραπέζι". Και ο άντρας που καθόταν δίπλα του, ο Richard Stallman, ήταν αυτός που θα την πραγματοποιούσε. (Cp. Williams 2002, 184)

Δεν θεωρούσε τον εαυτό του αναρχικό μόνο ο Eben Moglen, Καθηγητής Νόμου και Ιστορίας της Νομικής στη Νομική Σχολή του Columbia. Και ο Richard Stallman, ένα από τα πιο εξαίρετα πρόσωπα του Κινήματος Ελεύθερου Λογισμικού αντιλαμβανόταν τον εαυτό του ως αναρχικό. Δεν πρέπει να φανταζόμαστε τους αναρχικούς του Κινήματος Ελεύθερου Λογισμικού σαν την εικόνα από το cartoon: ένας ατημέλητος παράφρων, με ένα τρελό σπιθίρισμα στα μάτια και οπλισμένος. Αντίθετα: Αντί για το χάος, o Stallman αξιώνει μια νέα μορφή τάξης για την πνευματική ιδιοκτησία με τους όρους της ηθικής των hackers - η πρόσβαση στη γνώση θα έπρεπε να είναι ελεύθερη, αποκεντρωμένη, αντί-γραφειοκρατική και αντί-αυταρχική. Καθώς η ιδέα του αναρχισμού γίνεται διαφορετικά αντιληπτή στις Ηνωμένες Πολιτείες σε σχέση με την Ευρώπη, ο Stallman δεν έχει καμία αντίρρηση να αποκαλεί τον εαυτό του αναρχικό. Στο βιβλίο του Ο Αμερικάνος ως Αναρχικός o David DeLeon, Καθηγητής κοινωνικής και πνευματικής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Howard στην Washington D.C., εξηγεί ότι ο αναρχισμός στην Αμερική γίνεται αντιληπτός ως η μορφή ριζοσπαστικής, εποικοδομητικής κριτικής της υποτίθεται φιλελεύθερης κοινωνίας των Ηνωμένων Πολιτειών. Επιπλέον, και αυτή είναι η διατριβή μου, o Αμερικάνικος Αναρχισμός ήταν αναγκαίος για την ανάπτυξη της ηθικής των hackers. (Imhorst 2004)

Το μήνυμα του Stallman είναι ένα ριζοσπαστικό πολιτικό μήνυμα γιατί αγγίζει το ζήτημα της ατομικής ιδιοκτησίας, έναν σημαντικό ακρογωνιαίο λίθο της κοινωνίας μας. Η πώληση πνευματικής ατομικής ιδιοκτησίας με τη μορφή λογισμικού φαίνεται σχεδόν να έχει δικαίωμα κοπής νομισμάτων στη στροφή του 21ου αιώνα. Ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο, ο Bill Gates, δεν κέρδισε τα χρήματά του ούτε με πετρέλαιο, ούτε με χρυσό, ούτε με εκτίμηση μετοχών. Κέρδισε τα χρήματά του από το λογισμικό. Με πνευματικά δικαιώματα και πατέντες πνευματικής ιδιοκτησίας σε μορφή λογισμικού μπορείτε να βγάλετε δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ από την αρχή της δεκαετίας του 1980.

Οι αντίπαλοι του Stallman τον κατηγορούν για προσπάθεια εγκατάλειψης της πνευματικής ιδιοκτησίας και προσκόλληση σε μια κομμουνιστική ουτοπία με το Κίνημα Ελεύθερου Λογισμικού. Ο Stallman δεν θεωρεί τον εαυτό του κομμουνιστή ή αντι-καπιταλιστή δημόσιο εχθρό που επιδιώκει την εγκατάλειψη της ατομικής ιδιοκτησίας. Η άδεια του Stallman, η GNU General Public License (GPL). η πολιτική έκφραση του ελεύθερου πνεύματος του Κινήματος Ελεύθερου Λογισμικού δεν σημαίνει εγκατάλειψη της πνευματικής ιδιοκτησίας. Αντίθετα: Η άδεια προστατεύει συγκεκριμένη μορφή πνευματικής ιδιοκτησίας.

Ο προγραμματιστής ελεύθερου λογισμικού δίνει τον έλεγχο της δουλειάς του, αλλά δεν χάνει ο ίδιος τη δουλειά του. Παραμένει ο συγγραφέας του προγράμματος. Ο χρήστης του προγράμματος έχει συγκεκριμένες ελευθερίες· την ελευθερία να το τροποποιήσει και να δημοσιεύσει το τροποποιημένο έργο. Μόνο μια συνθήκη σχετίζεται με αυτή τη διαδικασία: Το τροποποιημένο έργο πρέπει να δημοσιευθεί με τους όρους της GPL. Υπάρχουν παρόμοιες Άδειες για βιβλία, μουσική και άλλες μορφές πνευματικής ιδιοκτησίας. Κανείς δεν μπορεί να παρακρατήσει αυτές τις ελευθερίες. Το ελεύθερο λογισμικό δεν πρέπει να είναι περιουσία συγκεκριμένου ανθρώπου, αλλά πρέπει να είναι περιουσία του κοινού. Το αντίθετο του ελεύθερου λογισμικού είναι το ιδιόκτητο λογισμικό. Ένα ιδιόκτητο πρόγραμμα όπως το Word της Microsoft είναι περιουσία της Εταιρίας Microsoft. Ο χρήστης που έχει εγκαταστήσει το Word έχει μόνο το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει το πρόγραμμα, αλλά όχι το δικαίωμα της ιδιοκτησίας. Η εκτενής άδεια έχει σκοπό να προστατεύσει το Word από τροποποιήσεις και αντιγραφή. Η GPL, αντίθετα, ενθαρρύνει τους χρήστες να τροποποιήσουν και να αντιγράψουν. Κανείς δεν αποκλείεται από την ιδιοκτησία του λογισμικού GPL. Έτσι κανείς δεν μπορεί να ελέγξει την κυκλοφορία του ελεύθερου λογισμικού. Οποιοσδήποτε θέλει το λογισμικό μπορεί να το αποκτήσει εύκολα με αντιγραφή και διανομή. Χάρη σε αυτή τη διαδικασία η διαθεσιμότητα GPL λογισμικού αυξάνεται ραγδαία. Αφενός μεν η GPL αποτρέπει την εξαίρεση οποιουδήποτε θέλει να χρησιμοποιήσει ελεύθερο λογισμικό, αφετέρου δε η GPL αφαιρεί την δυνατότητα να χρησιμοποιήσετε ελεύθερο λογισμικό για να παράγετε ιδιόκτητο. Κανείς δεν μπορεί να παρεμποδιστεί από το να χρησιμοποιήσει το λειτουργικό σύστημα GNU/Linux και κανείς δεν μπορεί να το στερήσει από κάποιον άλλο. Οποιοσδήποτε έχει κατεβάσει το GNU/Linux από το Internet, έχει εγκαταστήσει το GNU/Linux στον υπολογιστή του, έχει μοιράσει ή πουλήσει αντίγραφα είναι ιδιοκτήτης του δικού του GNU/Linux. Με αυτή την έννοια η GPL είναι μια μορφή αντί-άδειας και για αυτό ο Richard Stallman προτιμά να μιλά για copyleft και όχι για copyright.

Η πολιτική φιλοσοφία του Stallman βασίζεται στην ηθική των hackers. Ένα κώδικας που αναπτύχθηκε από νέα φρικιά των υπολογιστών στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασσαχουσέτης (MIT) στο τέλος της δεκαετίας του 50. Έμαθαν μαζί να προγραμματίζουν τους πρώτους υπολογιστές στο MIT και μοιράζονταν τη γνώση που μόλις είχαν αποκτήσει. Συνόψιζαν τον συνήθη προγραμματισμό, την εκμάθηση και την ελεύθερη ροή πληροφορίας με τον όρο hacking και αποκαλούσαν τους εαυτούς τους hackers πριν οι δημοσιογράφοι χρησιμοποιήσουν τον όρο αναφερόμενοι στους πειρατές των υπολογιστών. Η ηθική των hackers θεωρείται αναρχική καθώς αναφέρεται σε ελευθερία και αποκέντρωση, και με βάση τις αντί-γραφειοκρατικές και αντί-αυταρχικές επιδιώξεις της.

Ο αναρχισμός στην Ευρώπη έχει σχεδόν εξαφανιστεί, αλλά παραμένει στην Αμερικάνικη παράδοση. Για αυτό το φαινόμενο, ο DeLeon αναφέρει τρία ουσιώδη χαρακτηριστικά στο Ο Αμερικάνος ως Αναρχικός: τον ριζοσπαστικό Προτεσταντισμό ως ενδοστρεφή θρησκεία, έναν μεγάλο γεωγραφικό χώρο όπου οι κοινότητες μπορούν να αντισταθούν στον έλεγχο του κράτους, και τον Αμερικάνικο Αναρχο-καπιταλισμό:

Οι ριζοσπάστες μας είναι επικεντρωμένοι στη χειραφέτηση, στο σπάσιμο των φυλακών της εξουσίας αντί για τη σχεδίαση κάποιας ανοικοδόμησης. Είναι υπέρμαχοι της κατάργησης της θανατικής ποινής και της δουλείας, όχι οικοδόμοι θεσμών· υποστηρικτές της απελευθέρωσης της γυναίκας, της απελευθέρωσης των gay, της θεολογίας της απελευθέρωσης, την μαύρης απελευθέρωσης· προφήτες, όχι παπάδες· αναρχικοί, όχι διαχειριστές. Γενικά υποθέτουν ότι το απελευθερωμένο πνεύμα θα απαιτεί λίγη ή καθόλου καθοδήγηση. (DeLeon 1978, 4)

Μοιραστείτε αυτό το άρθρο